w kategorii Ordynacja podatkowa

art. 130 § 3 Ordynacji podatkowejInstytucja wyłączenia pracownika organu podatkowego ma charakter procesowy. Gwarantuje ona stronie obiektywne rozstrzygnięcie sprawy przez jej poddanie instancyjnej kontroli w postępowaniu administracyjnym, a następnie – kontroli sądowej. Z wyjątkiem podejmowania czynności niecierpiących zwłoki z uwagi na interes społeczny lub ważny interes strony, podlegający wyłączeniu pracownik nie może dokonywać innych czynności niezbędnych do załatwienia sprawy w formie decyzji ani w nich uczestniczyć, a tym bardziej wydawać decyzji w imieniu organu administracji publicznej lub za ten organ.

Wyłączenie pracownika organu podatkowego nastąpić może z urzędu albo na wniosek strony postępowania. Co istotne, w razie wystąpienia którejkolwiek przesłanki do wyłączenia pracownika, ten powinien zostać obligatoryjnie wyłączony od prowadzenia sprawy. Wyłączenie pracownika organu podatkowego nie ma więc charakteru uznaniowego i nie zależy od tego, czy strona złoży w tym zakresie stosowny wniosek.

Pracownik organu podatkowego z urzędu powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu, jeżeli:

1) jest stroną postępowania;

2) pozostaje ze stroną w takim stosunku prawnym, że rozstrzygnięcie sprawy może mieć wpływ na ich prawa lub obowiązki;

3) stroną jest jego małżonek, rodzeństwo, wstępny, zstępny lub powinowaty do drugiego stopnia;

4) stronami są osoby związane z nimi z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;

5) był świadkami lub biegłymi, byli lub są przedstawicielami podatnika albo przedstawicielem podatnika jest jedna z osób wymienionych w pkt 3 i 4;

6) brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji;

7) zaistniały okoliczności, w związku z którymi wszczęto przeciw nim postępowanie służbowe, dyscyplinarne lub karne;

8) stroną jest osoba pozostająca wobec nich w stosunku nadrzędności służbowej.

Wystąpienie którejkolwiek z tych przesłanek stanowi podstawę do złożenia przez stronę postępowania wniosku o wydanie przez właściwy organ podatkowy postanowienia o wyłączeniu pracownika organu podatkowego.

 

„Branie udziału w wydaniu decyzji” jako przesłanka wyłączenia pracownika organu

Pod pojęciem “zaskarżonej decyzji” należy rozumieć nie tylko decyzję zaskarżoną w drodze odwołania, lecz także decyzję zakwestionowaną w trybie skutecznego złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego lub wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.

Zakres pojęcia „brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji” nie obejmuje sytuacji uprzedniego uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, a następnie przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Omawiany przepis stosuje się jedynie do sytuacji, gdy ta sama osoba uczestniczy w wydaniu decyzji w sprawie zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, jak i w postępowaniu prowadzonym przez organ odwoławczy, a także do przypadków, kiedy zaskarżenie decyzji ostatecznej realizowane jest w trybach nadzwyczajnych.

Wyrok NSA z dnia 31 maja 2016 r., I FSK 1965/14:
Pracownicy organu podatkowego, którzy brali udział w wydaniu decyzji lub podejmowali istotne czynności w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, nie są wyłączeni, na podstawie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, od udziału w postępowaniu nadzwyczajnym o uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej na podstawie art. 253 tejże ustawy

 

Wyłączenie pracownika organu podatkowego na wniosek strony – art. 130 § 3 Ordynacji podatkowej

Przesłanką wyłączenia pracownika organu podatkowego od udziału w postępowaniu na wniosek strony jest uprawdopodobnienie okoliczności, które mogą wywołać wątpliwości do bezstronności pracownika. Okoliczność, że pracownik organu podatkowego prowadził postępowanie poprzedzające wydanie decyzji podatkowej, która następnie została uchylona, nie stanowi wystarczającej przesłanki do jego wyłączenia na podstawie art. 130 § 3 o.p., bowiem sam ten fakt nie przesądza jeszcze o istnieniu wątpliwości co do jego bezstronności. Wśród okoliczności uprawdopodobniających te okoliczności można wywieść istotny stopień zaangażowania pracownika lub funkcjonariusza celnego w rozpoznanie sprawy zaskarżonej odwołaniem. Chodzi tutaj o sytuację, gdy pracownik organu podatkowego składa zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa wobec osoby bliskiej dla strony postępowania lub wyraża kategoryczną ocenę w zakresie wyniku sprawy, którą prowadzi, informując np. w trakcie czynności dowodowych o tym jak zostaną ono ocenione w decyzji lub nawet jakie będzie końcowe rozstrzygnięcie. Ujawnianie tego rodzaju poglądów w trakcie postępowania podatkowego (kontroli podatkowej) przekreśla obiektywizm danej osoby w prowadzeniu tego postępowania.

 

Zaskarżalność postanowienia w sprawie wyłączenia pracownika organu podatkowego

Wniosek o wyłączenie pracownika organu podatkowego rozpoznaje bezpośredni przełożony pracownika. Właściwość rzeczowa rozpoznania tego wniosku jest więc odmienna od tej, jaka występuje przy wydawaniu decyzji lub innych postanowień. Wniosek  o wyłączenie pracownika organu podatkowego rozpoznawany jest postanowieniem, na które nie przysługuje zażalenie. Jednakże strona, która nie jest zadowolona z rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu w sprawie wyłączenia pracownika organu może je zaskarżyć w odwołaniu od decyzji (art. 237 Ordynacji podatkowej).

Wyłączenie pracownika organu podatkowego może nastąpić w trakcie postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej oraz czynności sprawdzających.

Odpowiedzialność podatkowa członków zarządu spółki z o.o.

Odpowiedzialność podatkowa członków zarządu spółki z o.o. za zobowiązania podatkowe tej spółki zalicza się do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. Jakie są przesłanki odpowiedzialności członków zarządu sp. z o.o. za zobowiązania podatkowe tej spółki? Jaki jest zakres tej odpowiedzialności oraz jak kształtuje się przedawnienie tej odpowiedzialności?

Skarga do WSA

Skarga do WSA jest pismem procesowym, które inicjuje postępowanie sądowadministracyjne. Jest to pismo, które zarazem pozwala na kontrolę przez niezawisły sąd administracyjny decyzji podatkowych wydawanych przez organy podatkowe, które należą do władzy wykonawczej.

Doradztwo podatkowe, prawo podatkowe

Doradztwo podatkowe • Prawo podatkowe Doradzamy naszym Klientom w sprawach podatkowych w zakresie następujących podatków: ➤ podatek od towarów i usług (VAT), ➤ podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), ➤ podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), ➤ podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC), ➤ podatek od spadków i darowizn, ➤ podatek od nieruchomości. Świadczone przez Kancelarię [...]

Doradztwo podatkowe Legnica

Doradztwo podatkowe • Legnica Doradzamy naszym Klientom w sprawach podatkowych w zakresie następujących podatków: podatek od towarów i usług (VAT), podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC), podatek od spadków i darowizn, podatek od nieruchomości. Świadczone przez Kancelarię doradztwo podatkowe obejmuje: etap przedprocesowy (sporządzanie opinii [...]

Marek Szymała
Adwokat. Partner w Szymała Zaremba Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Sp. p. Wpisany na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokacką we Wrocławiu. Specjalizacje: prawo podatkowe, postępowanie podatkowe, prawo karne skarbowe, postępowanie sądowoadministracyjne, egzekucja administracyjna.