w kategorii Podatek VAT

Zwrot VATW przypadku wykazania przez podatnika w deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym może on przenieść tę nadwyżkę na następne okresy rozliczeniowe, pomniejszając w ten sposób podatek należny za następne okresy rozliczeniowe albo zadeklarować zwrot różnicy na rachunek bankowy (art. 87 ust. 1 ustawy o VAT). Zadeklarowany przez podatnika zwrot VAT na rachunek bankowy może wiązać się z weryfikacją przez organy podatkowe jego zasadności. Na czym dokładnie polega weryfikacja zwrotu VAT i czy każdy zwrot podlega weryfikacji?

 

Weryfikacja zwrotu VAT a deklaracja VAT-7

Wykazana przez podatnika w deklaracji podatkowej nadwyżka podatku naliczonego nad należnym za dany okres rozliczeniowy ”wiąże” organ podatkowy, przez co rozumieć należy sytuację, że dopóki w przepisanej prawem formie organ podatkowy albo organ kontroli skarbowej nie podważy prawidłowości złożonych przez podatnika informacji z deklaracji, dopóty kwota różnicy podatku wykazana w tej deklaracji powinna zostać zwrócona podatnikowi w przewidzianym ustawowo terminie na rachunek bankowy (art. 99 ust. 12 ustawy o VAT).

 

Zwrot VAT – tryb weryfikacji

Organy podatkowe mają możliwość weryfikacji zasadności zwrotu podatku VAT, przy czym owa weryfikacja może odbywać się w trybie czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego prowadzonej przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego albo postępowania kontrolnego prowadzonego przez właściwego dyrektora urzędu kontroli celno-skarbowej (art. 87 ust. 2 ustawy o VAT). Przepisy ustawy o podatku VAT nie formułują konkretnych przesłanek uzasadniających wszczęcie owego postępowania weryfikacyjnego. Nie odsyłają również do żadnych innych ustawowych kryteriów sformułowanych w sposób opisowy albo skwantyfikowany (określone wielkości liczbowe). Ustawowy zwrot, który umożliwia weryfikację zwrotu VAT ujęty został przez ustawodawcę w sposób dość ogólny, tzn.: ”Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania…” (art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT). Interpretacja prawna tego zwrotu (wyjaśnienie co on właściwie oznacza) odbywa się w praktyce jego stosowania przez organy podatkowe, a przede wszystkim w orzeczniczej kontroli sądów administracyjnych orzekających w sprawach podatników w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT.

 

Wszczęcie postępowania weryfikującego zasadność zwrotu VAT

W wielu wyrokach NSA podkreślał, że przesłanką uzasadniającą wszczęcie postępowania weryfikacyjnego nie musi być pewność organu podatkowego, że kwota zwrotu podatku VAT wykazana przez podatnika w deklaracji jest błędna. Uzasadnieniem wszczęcia postępowania w celu weryfikacji zwrotu VAT jest uzasadnione podejrzenie, że z jakiś powodów kwota zwrotu VAT wykazana przez podatnika może być nieprawidłowa (np. wyrok NSA z 5.07.2016 r., I FSK 2039/15, wyrok WSA w Szczecinie z 19.07.2016 r., I SA/Sz 4/16. Powstaje jednak pytanie – jakie przesłanki muszą wystąpić, aby organ podatkowy mógł nabrać przekonania, że owo podejrzenie rzeczywiście występuje? Co za tym idzie, odpowiedź na to pytanie musi podlegać jakiemuś racjonalnemu uzasadnieniu, w kontekście faktów ustalonych już przez organ podatkowy. Nie można przecież przyjąć, że w każdym przypadku, w którym w deklaracji VAT podatnik wykazał zwrot różnicy podatku VAT owa potrzeba weryfikacji wystąpi zawsze, i to już z tego powodu, że podatnik wykazał zwrot różnicy podatku VAT. Na ten aspekt sprawy zwrócił uwagę WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 17.08.2016 r., I SA/Po 2307/15, uznając, że:

Przesłanki do wydania postanowienia w trybie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT nie stanowi sam fakt wykazania przez podatnika nadwyżki do zwrotu, ale muszą istnieć wątpliwości co do zasadności zwrotu.

weryfikacja vat

Problem dowolności przy weryfikacji zwrotu VAT

Nie jest również dopuszczalne całkowicie swobodne i niczym nieograniczone typowanie podatników do czynności weryfikacyjnych. Powód tego jest prosty i oczywisty. Przy założeniu modelowym występowania dwóch takich samych podatników, których sytuacja na gruncie instytucji zwrotu VAT kształtuje się identycznie pod względem wszystkich czynników istotnych dla dokonania tego zwrotu, wytypowanie wyłącznie jednego z nich do czynności weryfikacyjnych i przedłużenie wyłącznie jemu terminu zwrotu różnicy podatku VAT, stawiałoby podatnika niewytypowanego do weryfikacji w pozycji oczywiście lepszej pod względem neutralności podatku VAT od podatnika wytypowanego do weryfikacji. Takie postępowanie organów podatkowych w sposób całkowicie arbitralny różnicowałoby jedno i to samo prawo, przysługujące dwóm takim samym podatnikom, którzy znaleźliby się w takiej samej sytuacji prawnej.

 

Zwrot VAT – terminy

Ustawowe terminy na zwrot podatku VAT są terminami o charakterze gwarancyjnym, tj. podatnik ma prawo oczekiwać, że w terminie ustawowym zwrot podatku VAT zostanie wykonany. Terminy ustawowe na zwrot podatku VAT tworzą jednocześnie równe ramy czasu na zwrot podatku VAT wobec podatników, którzy znaleźli się w określonej grupie podatników wyodrębnionej pod względem długości terminu do zwrotu podatku VAT – 25 dni, 60 dni, 180 dni. Wobec powyższego dopóki dodatkowe postępowanie weryfikacyjne mieści się w ramach przewidzianych ustawowo terminów na zwrot podatku VAT, podatnicy traktowani są na równo pod względem zapewnienia każdemu z nich materialnoprawnego uprawnienia do zwrotu podatku VAT – wszystkim przysługują takie same terminy, niezależnie od tego czy postępowanie weryfikacyjne zostało wszczęte czy nie zostało wszczęte, a jeżeli zostało wszczęte – czy zostało wszczęte w sposób całkowicie dowolny czy też na podstawie uzasadnionych przesłanek. Dopiero bowiem wydanie przez organ podatkowy postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT stwarza nierówne warunki pośród podatników należących do tej samej grupy podatników tzn. na tych, którym podatek VAT zwrócono  w terminie ustawowym oraz na tych, którzy na zwrot VAT będą musieli jeszcze poczekać, pomimo upływu terminu ustawowego.

Karuzela podatkowa wyroki sądów administracyjnych

W poprzednich artykułach pisałem o karuzeli podatkowej oraz o orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącym karuzeli podatkowej. Czas na przedstawienie najważniejszych orzeczeń krajowych sądów administracyjnych, czyli wojewódzkich sądów administracyjnych oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego NSA, oczywiście dotyczących karuzeli podatkowej.

Doradztwo podatkowe, prawo podatkowe

Doradztwo podatkowe • Prawo podatkowe Doradzamy naszym Klientom w sprawach podatkowych w zakresie następujących podatków: ➤ podatek od towarów i usług (VAT), ➤ podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), ➤ podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), ➤ podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC), ➤ podatek od spadków i darowizn, ➤ podatek od nieruchomości. Świadczone przez Kancelarię [...]

Sprzedaż gruntu a VAT – kiedy sprzedaż prywatna a kiedy obrót profesjonalny?

Celem artykułu jest odpowiedź na pytanie: kiedy sprzedaż gruntu (nieruchomości gruntowej) będzie stanowiła odpłatną dostawę towarów opodatkowaną w VAT, zaś w jakich sytuacjach sprzedaż ta nie będzie podlegała VAT?

Doradztwo podatkowe Legnica

Doradztwo podatkowe • Legnica Doradzamy naszym Klientom w sprawach podatkowych w zakresie następujących podatków: podatek od towarów i usług (VAT), podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC), podatek od spadków i darowizn, podatek od nieruchomości. Świadczone przez Kancelarię doradztwo podatkowe obejmuje: etap przedprocesowy (sporządzanie opinii [...]

Marek Szymała
Adwokat. Partner w Szymała Zaremba Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych Sp. p. Wpisany na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokacką we Wrocławiu. Specjalizacje: prawo podatkowe, postępowanie podatkowe, prawo karne skarbowe, postępowanie sądowoadministracyjne, egzekucja administracyjna.